Uw computer doet er drie minuten over om op te starten. Programma's laden traag. Opslaan duurt langer dan het zou moeten. Misschien ligt het aan uw schijf. De keuze tussen een SSD of HDD is voor veel gebruikers onduidelijk, terwijl het verschil in de praktijk groot is. Dit artikel legt uit wat beide schijftypen zijn, wat u ervan merkt in dagelijks gebruik en wanneer een upgrade de moeite waard is.

Hoe werken een HDD en een SSD?

Een HDD, ook wel harde schijf genoemd, werkt met bewegende onderdelen. Een leeskop beweegt over een ronddraaiende schijf om gegevens te lezen en te schrijven. Dat mechanisme werkt al decennia en is betrouwbaar, maar het kost tijd. Elke keer dat uw computer iets ophaalt, moet de kop fysiek naar de juiste positie bewegen. Bij problemen met de snelheid van uw apparaat kan een specialist voor reparatie van uw laptop beoordelen of de schijf de oorzaak is.

Een SSD heeft geen bewegende onderdelen. Gegevens worden opgeslagen in flashgeheugen, vergelijkbaar met een USB-stick maar veel sneller en robuuster. Er is geen draaiende schijf, geen leeskop en geen wachttijd door mechanische beweging. De processor vraagt iets op en de SSD levert het direct.

Dat fundamentele verschil verklaart bijna alles wat u in de praktijk ervaart.

Wat merkt u ervan in dagelijks gebruik?

Het meest opvallende verschil zit in de opstarttijd. Een computer met een HDD heeft doorgaans meer tijd nodig om Windows of macOS volledig te laden dan een systeem met een SSD. Programma's als browsers, kantoorapplicaties en fotobewerking starten merkbaar sneller op een SSD.

Naast snelheid zijn er nog andere praktische verschillen:


  • Geluid: een HDD maakt een zacht zoem- of tikgeluid tijdens gebruik. Een SSD is volledig stil.
  • Schokgevoeligheid: een HDD kan beschadigen bij een val of stoot terwijl hij actief is. Een SSD heeft geen bewegende onderdelen en is daardoor robuuster.
  • Warmte: een SSD produceert over het algemeen minder warmte dan een HDD onder belasting.

Voor dagelijks gebruik is de snelheid het meest voelbaar. Een laptop die voorheen traag aanvoelde, reageert na een SSD-upgrade vaak alsof het een nieuw apparaat is. Wilt u meer weten over trage prestaties als specifiek probleem? Lees dan ook onze blog over een trage laptop, die dieper ingaat op andere oorzaken van traagheid.

SATA en NVMe: twee soorten SSD

Niet alle SSD's zijn gelijk. Er zijn twee gangbare typen die u kunt tegenkomen: SATA en NVMe. Een SATA-SSD gebruikt dezelfde aansluiting als een traditionele HDD en is een directe vervanging in de meeste oudere laptops en desktops. Een NVMe-SSD zit op een M.2-sleuf op het moederbord en is beduidend sneller dan SATA.

Welk type geschikt is voor uw apparaat, hangt af van de beschikbare aansluitingen. U hoeft dat zelf niet uit te zoeken. Bij een upgrade bepaalt DuoRepair welk type past en welke capaciteit zinvol is voor uw gebruik. Technische details zijn ons werk, niet het uwe.

Hoe ziet u wat u zelf heeft?

U hoeft geen specialist te zijn om uw eigen schijftype te controleren. In Windows zijn er twee eenvoudige manieren.

Via Taakbeheer: druk op Ctrl + Shift + Esc, ga naar het tabblad Prestaties en klik op uw schijf. Onder de naam staat het type vermeld, SSD of HDD.

Via het schijfoptimalisatiehulpprogramma: zoek via het startmenu op "defragmenteren" of "stations optimaliseren". In het overzicht ziet u per schijf het mediatype. Staat er "solid state drive", dan heeft u een SSD. Staat er "harde schijf", dan is het een HDD.

Op een Mac ziet u dit via "Over deze Mac", dan "Systeeminformatie" en vervolgens "Opslag". Daar staat het schijftype en de capaciteit vermeld.

Upgraden: slim of niet?

Als uw computer nog goed werkt maar alleen traag is door een verouderde HDD, is een upgrade naar een SSD vaak een aantrekkelijker keuze dan een nieuw apparaat. De hardware van uw systeem, de processor, het geheugen en het moederbord, hoeft u niet te vervangen. Alleen de schijf gaat eruit en een snellere komt erin.

Bij een upgrade voert DuoRepair de volledige datamigratie uit. Uw bestanden, instellingen en het besturingssysteem worden overgezet naar de nieuwe schijf voordat de oude wordt verwijderd. U hoeft niets opnieuw te installeren en u verliest geen gegevens. Na de upgrade start uw computer op zoals u het gewend bent, maar merkbaar sneller.

Een woord over zelf doen: bij sommige laptops is de SSD bereikbaar zonder veel moeite. Toch gaat het klonen van de schijf en het openmaken van de behuizing regelmatig mis, ook bij mensen met enige technische kennis. De gevolgen kunnen serieus zijn: dataverlies als de kloon mislukt, garantieverlies door onjuiste demontage of beschadigde connectoren. Als u twijfelt, is het verstandig dit over te laten aan een specialist.

Is uw schijf niet alleen traag maar ook mogelijk defect? Dan is er meer aan de hand dan een eenvoudige upgrade. Lees onze aparte blog over een kapotte harde schijf voor meer informatie over de signalen die daarbij horen.

Wat kost een SSD-upgrade?

Voor Windows-laptops en desktops ontvangt u bij DuoRepair altijd vooraf een prijsopgave. Wat het kost, hangt af van het type SSD, de gewenste capaciteit en het apparaat. Er is geen vaste prijs die voor iedereen geldt, en dat is eerlijker dan een bedrag noemen dat in uw situatie niet klopt.

Voor Apple-apparaten geldt een andere werkwijze. Een SSD-upgrade voor een MacBook start vanaf 159 euro. Voor een iMac start de upgrade vanaf 179 euro. In beide gevallen is datamigratie inbegrepen en ontvangt u een duidelijke prijsopgave voordat het werk begint. DuoRepair is een onafhankelijke reparatiespecialist en niet gelieerd aan Apple.

Wilt u weten wat een upgrade voor uw specifieke apparaat kost? Vraag een gratis diagnose aan via de contactpagina of breng uw apparaat langs aan de Frederiklaan 108 in Strijp, Eindhoven.